Czerwone i czarne opowiada o Julien Sorel, ambitnym i inteligentnym młodzieńcu z ubogiej rodziny, synu cieśli z Verrières. Pogardzając pracą fizyczną, Julien marzy o awansie społecznym, wzorując się na podziwianym Napoleonie. W tym celu wykorzystuje swój spryt i zdolność mówienia oraz robienia tego, co jest od niego oczekiwane. Jego pierwsza posada to wychowawca dzieci burmistrza, Monsieur de Rênala, gdzie nawiązuje potajemny, namiętny romans z jego żoną, Madame de Rênal. Uwikłany w sieć hipokryzji, by ukryć prawdziwe uczucia i ambicje, Julien zostaje zmuszony do opuszczenia Verrières po skandalu. Następnie przenosi się do Paryża, by podjąć pracę jako sekretarz wpływowego Markiza de La Mole, gdzie jego bystrość i duma intrygują wykwintną Mathilde, córkę markiza. Tak rozpoczyna się burzliwy romans w paryskiej elicie.