E-książki
W U R : Werstands Universal Robots
Čapek, Karel
„W.U.R.” Karela Čapka to sztuka science fiction napisana na początku XX wieku. Bada ona rozwój masowej produkcji sztucznych pracowników i wywołane przez nich przewroty, koncentrując się na dyrektorze fabryki Harrym Dominie, jego współpracownikach z Werstands Universal Robots oraz idealistycznej wizytatorce Helene Glory. Sztuka zgłębia temat postępu, pracy i tego, co oddziela ludzi od bezdusznej wydajności. Otwarcie sztuki przenosi nas do centralnego biura W.U.R., gdzie Domin nadzoruje rozległy przemysł robotów, gdy przybywa Helene Glory, aby skontrolować fabrykę i apelować o humanitarne traktowanie oraz „wolność” robotów. Domin wyjaśnia pochodzenie syntetycznego życia i to, jak młodszy Werstand stworzył uproszczonych, pozbawionych duszy pracowników, opisując proces linii montażowej, który traktuje ciała jak części, a umysły jak oprogramowanie. Helene spotyka roboty Sullę i Mariusa, będąc świadkiem ich precyzyjnej użyteczności i emocjonalnej pustki, a następnie konfrontuje się z zespołem Domina — Fabrym, Gallem, Hallemeierem, Busmanem i Alquistem — którzy odpierają jej apele argumentami o wydajności i przyszłości bez ludzkiego trudu. Prywatna, impulsywna propozycja wiąże Helene z Dominem; pierwszy akt przeskakuje dziesięć lat w przód, gdy pojawiają się prezenty, okręt wojenny o nazwie Ultimus majaczy w porcie, a napływają doniesienia o przemocy kierowanej przez roboty i szokującym spadku liczby urodzeń. Nana, pobożna pielęgniarka Helene, potępia bluźnierstwo tworzenia ludzi przez maszyny, podczas gdy Alquist wyraża lęk przed „postępem” i modli się o odwrócenie biegu wydarzeń. Helene konfrontuje się z Radiusem, ulepszonym robotem, który deklaruje nienawiść do ludzi i wolę rządzenia, a doktor Gall ujawnia eksperymenty dające robotom ból i zwiększoną wrażliwość, ale nie miłość. Zaniepokojona „bezpłodnymi kwiatami” w naturze i w ludzkości, Helene rozważa drastyczny czyn, nakazując wzniecenie ognia. (To jest automatycznie wygenerowane streszczenie.)